Evlenme Yaşı ve İzin Davası

Türk Medeni Kanunu kapsamında yaşamlarını birlikte sürdürmek isteyen çiftlerin Türkiye’ deki gelenekler çerçevesinde ‘nişanlılık’ süreci ardından yasal olarak evlilik birliğini kurmaları durumu olan evlilik, Aile Hukuku itibari ile bir sözleşme türüdür. Türk Medeni Kanununun 142. Maddesi kapsamında ‘Evlenme, tarafların pozitif sözlü yanıtlarını verdikleri anda oluşur’ olgusu üzerine kanunun yetkilendirmiş olduğu kişi ve kurumlar tarafından yasal statüsü kazandırılır.

Evlenmeye izin davası konusunda verilmiş örnek yargı kararı üzerinden konunun anlatımı daha faydalı olacaktır. Örnek yargı kararında, Medeni Kanunun 88. maddesi, küçüğün menfaatini ön plana almıştır. Ana, baba veya vasini dinlenmesi menfaatin tespiti bakımındandır. Kanunla izinin verilebilmesi için, muvafakat söz edilmemiş, adı geçenlerin mütalaalarına başvurulacağı öngörülmüştür. Görülüyor ki izin isteme yetkisi tamamen küçüğe verilmiştir.

Şu halde D…. şahsına bağlı hakkı kullanmakta bulunduğundan dava hakkı vardır. Ancak yaşı itibariyle duruşmada bulunamaz. Velisi ile arasında menfaat ayrılığı doğduğuna göre, Medeni Kanunun 376/2. maddesi uyarınca hususi kayyım tayin ettirilmek onun huzuruyla davaya devam olunmak için esası hakkında karar verilmek icap eder. bu yön düşünülmeden davanın reddedilmesi usul ve kanuna aykırıdır.

Türkiye’ de Evlilik Yaşı

Türk Medeni Kanunu’nun 124. Maddesi çerçevesinde erkek ve kadın 17 yaşını doldurmadığı sürece yasal olarak ‘evlilik’ birliğinin kurulabilmesi mümkün değildir. Ancak Türk Medeni Kanunu kapsamında belirtilen ‘olağanüstü’ koşullara göre hakim tarafından önemli bir neden ile 16 yaşını doldurmuş olan erkek ya da kadının evliliğine izin verilebilmesi söz konusu olur. Bu yüzden de günümüzde Türkiye’ de Türk Medeni Kanunu çerçevesinde evlilik yaşı için alt kategorilerde değerlendirmeler gerçekleştirilir.

Evlilik Yaşı

Evlilik birliğinin kurulabilmesi için Türk Medeni Kanununun da belirlenmiş olan evlilik şartı erginliğe gerektirmektedir. Türk Medeni Kanununun 124. Maddesi çerçevesinde erkek ya da kadının 17 yaşını doldurmamış olmaları müddetçe evlilik birliğini kurabilmeleri yasal olarak mümkün değildir. 17 yaşını doldurması ve 18. Yaşından gün almış olunması durumunda Türk Medeni Kanunu kapsamında yasal evlilik birliği kurulabilir.

Olağanüstü Durum Evlilik Yaşı Nedir

Türk Medeni Kanununun 124. Maddesi dahilinde mahkeme hakimi tarafından olağanüstü hallerde ciddi seviyede neden olması koşulu ile 16 yaşını doldurmuş olan erkek ya da kadının yasal olarak evlilik birliğini kurabilmelerine izin verilir. Bu tip evlilik birliği kurulumuna ilişkin olarak mahkeme hakimi tarafından öncelikli olarak ‘mümkün olan’ hallerde anne, baba veya diğer yasal vasileri ile görüşme gerçekleştirilir.

Bu noktada yasal olarak evlilik birliğinin kurulabilmesi için normal şartlarda uygun yaşta olmayan kişi ‘ergin’ sayılmaz. Ancak olağanüstü hal vuku bulmuş olması dolayısı ile Türk Medeni Kanunu kapsamında mahkeme tarafından izin verilmektedir. Bu tip evliliklerde, 18 yaşından gün almamış kişi için mahkeme tarafından verilen izin, evlilik birliğini kuracağı kişinin belli olması ile verilmektedir. Yani mahkeme tarafından 16 yaşını doldurmuş olması şartı ile olağanüstü hallerde evlilik izni verilen kişinin evleneceği kişinin de mahkemede belli olması gerekmektedir.

Aksi halde verilen evlilik izni geçerliliğini yitirmektedir.  Olağanüstü evlilik yaşı ile ilgili olarak belirlenmiş olan küçüğün rızasının bulunması, küçüğün velisinin rızasının bulunması, küçüğün mümeyyiz olması ve 16 yaşını doldurmuş olması şartlarına dikkat edilmesi gerekmektedir.

Evlenme Yaşı İzni Davası Yetkili Mahkeme

Evlilik yaşına yasal olarak ulaşmamış ancak olağanüstü durum dolayısı ile evliliğini gerektiren durum hasıl olan 16 yaşını doldurmuş erkek veya kadın için vasisi eşliğinde açılacak evlenme yaşı izni davası için görevli ve yetkili mahkeme ikamet edilen noktada Asliye Hukuk Mahkemesi olur.